โป๊ปเตือน AI ต้องรับใช้มนุษย์ ไม่ใช่ลดทอนศักดิ์ศรีของมนุษย์

➡️ โป๊ป เลโอ ที่ 14 ทรงเตือน สื่อ เทคโนโลยีดิจิทัล และ AI ต้องถูกใช้เพื่อรับใช้มนุษย์อย่างแท้จริง ไม่ใช่ทำลายศักดิ์ศรี หรือใช้ประโยชน์จากความต้องการของมนุษย์ที่อยากมีใครสักคนให้พูดคุยและผูกพัน

➡️ ทรงย้ำ ความท้าทายของ AI ไม่ใช่แค่เรื่องเทคโนโลยี แต่เป็นคำถามเรื่องมนุษย์ เพราะโลกกำลังเสี่ยงต่อการลืมว่า การเป็นมนุษย์หมายถึงอะไร

➡️ ทรงชี้ การรักษา “เสียงและใบหน้าของมนุษย์” ต้องเริ่มจากการมองไปที่พระเยซู เพราะมนุษย์จะเข้าใจคุณค่าของตนเองได้ครบถ้วน ก็ต่อเมื่อไม่แยกออกจากหัวใจของพระองค์

➡️ ทรงขอให้ศาสนจักรช่วยเด็กและเยาวชนรู้เท่าทันสื่อ ดิจิทัล และ AI พร้อมสอนให้ใช้เทคโนโลยีในวิถีชีวิตคริสตชนอย่างครบถ้วน

Photo: Vatican Media

ช่วงสายวันศุกร์ที่ 22 พฤษภาคมที่ผ่านมา พระสันตะปาปา เลโอ ที่ 14 ทรงต้อนรับผู้เข้าร่วมการประชุมนานาชาติเรื่อง AI ในหัวข้อ “การรักษาเสียงและใบหน้าของมนุษย์” ซึ่งจัดโดยสมณกระทรวงเพื่อการสื่อสาร ร่วมกับสมณกระทรวงเพื่อวัฒนธรรมและการศึกษา ในส่วนของใจความสำคัญของสิ่งที่พระสันตะปาปาตรัส Pope Report เรียบเรียงมาให้ดังนี้

1. AI ต้องรับใช้มนุษย์ ไม่ใช่ใช้ประโยชน์จากมนุษย์

พระสันตะปาปาเริ่มต้นด้วยการย้ำว่า พันธกิจด้านการสื่อสารของศาสนจักรต้องเชื่อมกับพันธกิจหลัก คือการประกาศพระวรสารและนำมนุษย์ไปสู่ความรอด ดังนั้น สื่อ เทคโนโลยีดิจิทัล และ AI ต้องถูกใช้เพื่อรับใช้มนุษยชาติ ไม่ใช่ลดทอนศักดิ์ศรีของมนุษย์ หรือใช้ประโยชน์จากความต้องการความสัมพันธ์ของเรา

“ความปรารถนาให้ทุกคน ‘ได้รับความรอดและได้รู้ความจริง’ ต้องเป็นตัวกำหนดไม่ใช่แค่เรื่องการตัดสินใจและการกระทำของเราเท่านั้น แต่ยังรวมถึงการใช้และทิศทางที่เรามอบให้สื่อ เทคโนโลยีดิจิทัล และ AI ด้วย เพื่อให้แน่ใจว่าเครื่องมือเหล่านี้จะถูกนำมารับใช้มนุษยชาติอย่างแท้จริง” 

“เป็นเรื่องน่าเศร้าที่เราเห็นหลักฐานจากการส่งเสริมและนำเทคโนโลยีมาใช้อย่างไร้การควบคุม จนกระทบต่อศักดิ์ศรีมนุษย์ รวมถึงความเสียหายที่เกิดขึ้นเมื่อแชตบอตและเทคโนโลยีอื่น ๆ ใช้ประโยชน์จากความต้องการความสัมพันธ์แบบมนุษย์ของเรา” พระสันตะปาปาตรัสกับทุกคน

2. ปัญหาใหญ่ของ AI คือคำถามว่า “มนุษย์คือใคร”

จากนั้น พระสันตะปาปาชี้ว่า ปัญหาของ AI ไม่ได้อยู่ที่ตัวเทคโนโลยีเท่านั้น แต่อยู่ที่ความเข้าใจเรื่องมนุษย์ เพราะเมื่อเทคโนโลยีเติบโตเร็วขึ้น โลกก็ยิ่งเสี่ยงที่จะลืมความหมายแท้จริงของการเป็นมนุษย์ และลืมศักดิ์ศรีที่พระเจ้าประทานให้มนุษย์

พระสันตะปาปาตรัสว่า “เรากำลังเผชิญกับการมืดบอดต่อความหมายของการเป็นมนุษย์อย่างแท้จริง ด้วยเหตุนี้ จึงยิ่งจำเป็นมากขึ้นที่เราต้องฟื้นความเข้าใจเกี่ยวกับความหมายแท้จริงและความยิ่งใหญ่ของมนุษย์ตามที่พระเจ้าต้องการ ในความหมายนี้ ความท้าทายที่เรากำลังเผชิญอยู่ ‘ไม่ใช่เรื่องเทคโนโลยี แต่เป็นเรื่องความเข้าใจเกี่ยวกับมนุษย์’ และพ่อหวังว่า สมณสาส์นที่จะเผยแพร่ในอีกไม่กี่วันข้างหน้า จะมีส่วนช่วยตอบความท้าทายนี้” 

3. การรักษาเสียงและใบหน้าของมนุษย์ เราต้องกลับไปมองที่พระเยซู

บิช็อปแห่งกรุงโรมกล่าวอีกว่า เราจะฟื้นฟูความเข้าใจเรื่องความจริงของมนุษย์ได้ ก็ต่อเมื่อเราเพ่งมองไปที่พระเยซู ผู้ทรงรับสภาพมนุษย์ เพื่อให้เข้าใจถึงศักดิ์ศรีที่แท้จริงของเรา

“หัวใจของมนุษย์จะไม่มีวันหยั่งถึงความลึกซึ้งของตัวเอง หรือเข้าใจคุณค่าของตัวเองได้เลย หากแยกออกจากหัวใจของพระเยซูคริสต์ ด้วยเหตุนี้ การรักษาใบหน้าและเสียงของแต่ละบุคคลอย่างแท้จริง จึงต้องเกี่ยวข้องกับการพบปะกับพระองค์ ผู้ทรงเป็นภาพลักษณ์ของพระเจ้าที่มองไม่เห็น และในขณะเดียวกันก็ทรงเป็นมนุษย์ที่สมบูรณ์แบบ” พระสันตะปาปา ตรัสย้ำ

4. ศาสนจักรต้องช่วยให้เยาวชนรู้เท่าทันสื่อและ AI ในระบบการศึกษา

พระสันตะปาปาจากคณะออกัสติเนี่ยนยังย้ำด้วยว่า ศาสนจักรมีหน้าที่ต้องนำแสงสว่างของพระคริสต์ไปส่องในทุกมิติของสังคม รวมถึงเรื่องสื่อและ AI เพื่อให้คนมีวิจารณญาณในการใช้งาน

พระสันตะปาปาตรัสว่า “ศาสนจักรพบว่าตนเองถูกเรียกร้องให้มีส่วนร่วมในการวางแผนและนำการรู้เท่าทันสื่อ ข้อมูล และ AI ไปใช้ในระบบการศึกษา ด้วยวิธีนี้ ศาสนจักรสามารถช่วยให้มั่นใจว่า ผู้คนจะได้รับทักษะการคิดวิเคราะห์ และเทคโนโลยีจะมีส่วนช่วยนำความรอดมาสู่ผู้ที่ใช้มัน” 

5. เยาวชนต้องเรียนรู้ที่จะใช้เทคโนโลยีอย่างพอดีและมีวินัย

ตอนท้าย พระสันตะปาปาทรงแสดงความเป็นห่วงถึงผลกระทบของเทคโนโลยีและ AI ต่อเยาวชน ทั้งในด้านร่างกาย สติปัญญา และชีวิตฝ่ายจิต โดยชี้ว่าเยาวชนต้องได้รับการชี้แนะจากครอบครัว

“ทุกคน โดยเฉพาะเยาวชน ควรเรียนรู้ความพอดีและวินัยในการใช้เทคโนโลยีดังกล่าว โดยได้รับการสนับสนุนจากคำแนะนำของพ่อแม่และนักการศึกษา ... เราต้องช่วยพวกเขาให้พบกับพระเยซูคริสต์ผู้ทรงพระชนม์ และสอนพวกเขาให้หลอมรวมการใช้เทคโนโลยีเข้ากับการดำเนินชีวิตคริสตชนแบบครบถ้วน” พระสันตะปาปา ตรัสปิดท้าย

Source:

- https://www.vatican.va/content/leo-xiv/en/speeches/2026/may/documents/20260522-convegno-media-literacy.html